İş sağlığı ve güvenliğini düzenleyen 6331 sayılı Yasa,  kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır.

Dünya genelinde yaşanan COVID-19 salgını sonucu, hükümetler bozulan ekonomilerini düzeltmek için yeni tedbirler almaya yönelmiştir. Bu cümleden olmak üzere

Türkiye de 01 Temmuz 2020 tarihinden itibaren işyerlerinde meydana gelen ve ölümle sonuçlanan iş kazalarını önlemek amacı ile on kişiden az işçi çalıştıran işverene dahi iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi çalıştırma zorunluluğu getirilmiştir. Bu uygulama işverenlere yeni bir mali yük getirecektir kuşkusuz.

1-İşverenin yükümlülüğü:

İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlüdür.

*İşveren, mesleki risklerin önlenmesi için eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapmak zorundadır.

* İşveren, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izlemek, denetlemek ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlamak zorundadır.

*İşveren, risk değerlendirmesi yapmak veya yaptırmak zorundadır.

* İşveren, çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne almak zorundadır.

* İşveren yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike arz eden yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri almak zorundadır.

Bu konuda işveren işyeri dışından uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alabilir ancak bu durum, işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluğunu etkilemez. 6331 Sayılı yasa uyarınca işverenin sorumluluğunun varlığı için eylem ile zarar arasında illiyet bağının mevcut olması gerekir. Aksi takdirde işverene sorumluluk yükletilemez. Zararlı sonucun meydana gelmesinde işverenin kusurlu olup olmadığı, kusurlu ise kusur oranının mutlaka uzman bilirkişilerce tespit edilmesi gerekir.

2-İşverenin uyması gereken ilkeler:

İşveren:

* Risklerden kaçınmak,

* Kaçınılması mümkün olmayan riskleri analiz etmek, gerekli önlemleri almak,

* Risklerle kaynağında mücadele etmek,

* İşin kişilere uygun hale getirilmesi için işyerlerinin tasarımı ile iş donanımı, çalışma şekli ve üretim metotlarının seçiminde gerekli özeni göstermek, özellikle tekdüze çalışma ve üretim temposunun sağlık ve güvenliğe olumsuz etkilerini önleyici tedbirleri almak,  önlenemiyorsa en aza indirmek,

* Teknik gelişmelere uyum sağlamak,

* Tehlikeli olanı, tehlikesiz veya daha az tehlikeli olanla değiştirmek,* Teknoloji, iş organizasyonu, çalışma şartları, sosyal ilişkiler ve çalışma ortamı ile ilgili faktörlerin etkilerini kapsayan tutarlı ve genel bir önleme politikası geliştirmek,

* Toplu korunma tedbirlerine öncelik vermek,

* Çalışanlara çalışmalarıyla ilgili olarak uygun talimatlar vermek zorundadır.

3-İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri:

Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin verilmesi için işveren; Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi, çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirmek zorundadır. Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel yoksa bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirecektir. Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir. Belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olmayan ancak elliden az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyeri işverenleri veya işveren vekili tarafından Bakanlıkça ilan edilen eğitimleri tamamlamak şartıyla işe giriş ve periyodik muayeneler ve tetkikler hariç iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilirler.

4- İşyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanları:

İşyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanlarının hak ve yetkileri, görevlerini yerine getirmeleri nedeniyle kısıtlanamaz. Bu kişiler, görevlerini mesleğin gerektirdiği etik ilkeler ve mesleki bağımsızlık içerisinde yürütürler. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda rehberlik ve danışmanlık yapmak üzere görevlendirilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı, işyerinde göreviyle ilgili eksiklik ve aksaklıkları, tedbir ve tavsiyeleri belirler ve işverene yazılı olarak bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların düzeltilmesinden, tedbir ve tavsiyelerin yerine getirilmesinden işveren sorumludur.  

Bildirilen eksiklik ve aksaklıkların acil durdurmayı gerektirmesi yangın, patlama, göçme, kimyasal sızıntı ve benzeri acil ve hayati tehlike arz etmesi, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamların bulunmasına rağmen işveren tarafından gerekli tedbirlerin alınmaması hâlinde,  işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı durumu, Bakanlığın yetkili birimine bildirmek zorundadır.

 Bildirim yapmadığı tespit edilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının belgesi üç ay, tekrarında ise altı ay süreyle askıya alınır. Bu bildirimden dolayı işvereni tarafından işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının iş sözleşmesine son verilemez ve bu kişiler hiçbir şekilde hak kaybına uğratılamaz. Aksi takdirde işveren hakkında bir yıllık sözleşme ücreti tutarından az olmamak üzere tazminata hükmedilir.

İş güvenliği uzmanları, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesindeki ihmallerinden dolayı, hizmet sundukları işverene karşı sorumludur.

Çalışanın ölümü veya maluliyetiyle sonuçlanacak şekilde vücut bütünlüğünün bozulmasına neden olan iş kazası veya meslek hastalığının meydana gelmesinde ihmali tespit edilen iş güvenliği uzmanının yetki belgesi askıya alınır.

5-İş sağlığı ve güvenliği kurulu:

Elli ve daha fazla çalışanın bulunduğu ve altı aydan fazla süren sürekli işlerin yapıldığı işyerlerinde işveren, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili çalışmalar yapmak üzere bir kurul oluşturmak zorundadır. İşveren, iş sağlığı ve güvenliği mevzuatına uygun olarak bu kurul tarafından alınan kararları uygulamak mecburiyetindedir.

6-Sonuç:

6331 sayılı Yasa iş sağlığı ve güvenliği yasası olup bir işyerinde çalışan işçilerin sağlığı ve güvenliği ile ilgili yapılması gerekenleri, işveren tarafından alınması gereken önlemleri, işçilerin tehlikelere karşı eğitimi, işçilerin işyerinde davranışları, müşteriyle ilişkileri gibi konuları düzenlemektedir.

Kaynakça: 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası.

Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.